De Chiro in Kattem (door Maurice Notaert)


Het begin

15 december 1960.

Koning Boudewijn huwt met Doña Fabiola de Mora y Aragon.

Pastoor Marcel-Jacobus Ginis van Kattem wil een chirogroep starten met de bestaande groep welpen. Aan onderpastoor André Smismans proost chiro Pamel vraagt hij een leider te sturen die de chirowerking kan tonen.

Leider Maurice van de burchtkapen, een afdeling met 34 jongens, wordt deze taak toegewezen.


De eerste namiddag.

Maandag 26 december 1960

Het is koud, het regent en de wind blaast hard.  Het vraagt moeite om met de fiets in Kattem te geraken.  

Leider Maurice wordt door pastoor Ginis, negen welpen en hun leider goed ontvangen.  Het lokaal in betonplaat, aangebouwd aan de achterkant van de kerk is goed verwarmd.  Na een kwartier van kennismaking is het tijd voor het Lof.  De versierde kerststal staat nog in de kerk.  Samen zingen ze het lied “ O maagd zo rein zo schoon “ heel mooi met de koster aan het orgel.

Daarna begint de vergadering zoals in de chiro van Pamel.  Door het slechte weer wordt er binnen gespeeld.  De jongens vermaken zich goed en op het einde van de namiddag gaan ze met blije gezichten naar huis.

Die avond schrijft hij in zijn dagboek: ik heb al verbazing gewekt door de spelen en het gebruikte materiaal, allen luisteren goed en zijn tevreden, met deze jongens kan iets aangevangen worden.


Januari 1961

De Muziekkampioen.

Zoals in het album “ Het Spaanse Spook” met Suske en Wiske, dwaalt er op Kattem ook een geest, wanneer deze je te pakken heeft ben je voor altijd fan van deze gemeenschap.  Deze geest met een hoek af, zoals ze op Kattem zeggen, bezielt ook leider Maurice om bij de jeugd van Kattem te blijven.  

Op een namiddag zingt Henri Ceuleneer ….Ding …. Dong ….Deun de starttune van “ De Muziekkampioen “ een Vlaamse TV-show en muziekprogramma waar het er op aankomt zo snel mogelijk bekende melodietjes te herkennen.  Henri speelt Tony Corsari, de leider op mondharmonica het orkest van Francis Bay, de andere jongens zijn de kandidaten.

William en Jean zorgen dat het lokaal altijd netjes is, en later volgen de anderen hun voorbeeld.

Jean Renders vertelt dat hij veel interesse heeft voor koken.

De laatste zondag van de maand komen er, ondanks het koude weer, meer jongens in korte broek, het begin van het uniform.


Februari 1961

Een dikke buil.

De Ronde van Frankrijk wordt gereden met renners die deel uitmaken van een ploeg.  Iedere ploeg heeft een kopman en meerdere helpers en samen proberen ze zoveel mogelijk ritten te winnen.

In de Chiro heeft iedere afdeling meerdere vendels.  Bij de knapen  (11- 14j. ) zijn er twee vendels met ieder een vendelleider.

Vaandelwacht: William Van Belle, Jean Renders, Albert Geeroms, Henri Borloo, Roger Van Belle, Luc De Brabanter.

Zwaardwacht: Paul Van Droogenbroek, Henri Ceuleneer, André Leemans, Albert Van Belle, Freddy Segers, Pierre Van Droogenbroek.

Nu komt het er op aan om zoveel mogelijk spelen per vendel te winnen.

Tijdens het spel “ kot afbranden “ loopt William tegen een paal, resultaat een dikke buil.  Met tranen in de ogen speelt hij verder, om zijn vendel voort te trekken.

Spoorzoeken: Leider Pol vertrekt met Zwaardwacht, onderweg plaatsen ze tekens en verborgen opdrachten.  Even later volgt Vaandelwacht en vinden ze mekaar aan de kapel “De Zeven Beuken”. Nu vertrekt Vaandelwacht als eerste.  Ze wandelen langs de beek, Albert Geeroms heeft veel belangstelling voor de visjes.

Maart 1961

Kuurne- Brussel- Kuurne

Op 1 maart 1961 zijn er twee winnaars.  Leon Vandaele en Fred De Bruyne komen gelijk over de finish.

Op zondag 6 maart is er een speciale uitgave van deze klassieker met chirojeugd Kattem, een ploegenkoers met zes merken:  Dr. Mann, Sinalco-Groene Leeuw, Faema, Wiel’s-Flandria, Carpano en Solo-Van Steenbergen.  Ieder merk heeft drie jongens.

Drie leiders staan op verschillende plaatsen in het dorp.  Ze fluiten om de 15 seconden, leider 1 (Kuurne-Start ) geeft telkens een fluitsignaal, leider 2 ( Brussel ) twee fluitsignalen, leider 3 (Kuurne-Aankomst) drie.  De ploegen moeten om ter snelst in goede volgorde de leiders vinden.  Ploeg Dr. Mann is de winnaar met William en Roger Van Belle en Albert Geeroms.

Vandaag verwelkomen we Freddy Lanckmans en Pierre Hersdele.


April 1961

Oudernamiddag.

De samenwerking tussen ouders en leiders ligt mee aan de basis van het welslagen van een jeugdbeweging.  Op zondag 24 april zijn 17 ouders aanwezig op de oudernamiddag.  Na het Lof, met belofteaflegging van Jean Ots en Petrus De Weghe, worden ze ontvangen door de proost die hen wegwijs maakt in de chirowerking:

Daarna wordt een tas koffie met krentenkoek aangeboden.

Bij latere aanwervingen gaan de leiders op huisbezoek voor kennismaking en praktische zaken zoals lidgeld, uniform en verzekering (35 frank)

Deze maand aanwerving van Frans Heymans, hij weet veel van vogels en waar hun nesten zich bevinden.

William Van Belle en Henri Ceuleneer ruilen sigarenbandjes en luciferdoosjes.

Mei 1961

Het morsealfabet

Dorpspelen zijn een van de vaste waarden in de organisatie van een spelnamiddag.  Het gaat er meestal om opdrachten zo snel mogelijk uit te voeren.  Ditmaal worden de taken in morse geschreven.  Ieder vendel krijgt een schema met letters, cijfers en veel gebruikte morsetekens.

De vragen zijn:

● Zoek een geldstuk van een frank met jaartal 1952.

●Zoek een madeliefje.

●Zoek dagblad Het Volk van 23 maart 1961.

●Welk is het huisnummer van leider Pol?

●Hoeveel stoelen staan er op de eerste rij in de kerk van Kattem?

Vaandelwacht is klaar na 40 min, zwaardwacht na 45 min.

De vertelstonden over De Rode Ridder zijn een succes.  Elk deel van het verhaal eindigt steeds op een hoogtepunt met veel spanning.  De jongens zijn nieuwsgierig naar het vervolg de volgende zondag.

Op zondag 7 mei doen William en Albert Van Belle en andere kinderen hun Plechtige Communie.

Er is ook de voorbereiding van de meivaart met de kerels en leider Jef heeft een steenuil gevangen in een patattenzak.


Juni 1961

Allo….Allo….Chiro!!!

Deze maand staat volledig in het teken van de Chiro, de openingsformatie met Chirobanier en het aanleren van de kreet allo…allo… Chiro!  Dertien jongens hebben een nieuw uniform, de vendels hebben een pennoen  (driehoekige wimpel).  Er wordt een groepsfoto genomen en een foto van ieder vendel.  De zangstonde wordt ook aangevuld met Chiroliederen.

Een dassenspel mag niet ontbreken, elke speler krijgt een das en steekt hem op de rug tussen hemd en broek ter hoogte van de broeksriem.  De das moet een handgreep zichtbaar zijn.  Het spel wordt gespeeld in twee of meerdere groepen, man tegen man, ze trachten mekaars das te bemachtigen.  Degene die verliest betaald een penning.  De groep met de meeste penningen wint het spel.

















Juli 1961

De mussen vallen van het dak.

Zondag 2 juli, het is ontzettend warm, de mussen vallen van het dak van de hitte.  Dit wordt een vrije namiddag zonder geplande activiteiten.

Allen zijn in zwembroek en de proost spuit hen nat met de tuinslang, zo worden ze een tweede maal gedoopt.  

De kerels zwemmen in de vijver.

De jongens organiseren zelf waterspelen, flessen vullen met een bekertje of met de mond vol water.

Op het einde van de namiddag gaan ze moe maar tevreden naar huis.


Augustus 1961

Een droevig afscheid.

Donderdag 3 augustus.  Onze Chiro treurt om het heengaan van haar proost en stichter Eerwaarde Heer Marcel-Jacobus GINIS, pas 41 jaar geworden op 17 mei.

Maandag 7 augustus. Begrafenisplechtigheid om 11 uur. Laatste afscheidsgroet voorgelezen aan de trappen van de kerk:     

Zeer eerwaarde en Goede Pastoor,

Hier staan nu ook de kleinsten van uw parochie: uw Chirojongens; zij die U het dierbaarst waren.

Pas enkele weken geleden ging U met ons op kamp.  Alhoewel het teveel van uw krachten vergde, toch hield Gij eraan met ons mede te gaan.  Uw priesterlijke ijver en moed deden U immer verder gaan, waar Gij nochtans had moeten rusten.

Zo zijn al onze mensen, zij verlangen een pastoor die tot het laatste ogenblik op de bres kan staan!

En hoe gebroken door uw immer nabije en pijnlijke ziekte, toch deed U meer dan wij konden vermoeden.

Wij zijn de kleinsten en kennen nog niet het grote mensenleed, en zeker niet het priesterleed van een pastoor, die dag en nacht zonder verpozen, pijnen had.

Daarom, Zeer eerwaarde en Goede Pastoor, willen wij U danken, om het grote en sterke voorbeeld dat U ons gegeven hebt, in uw pijnlijke uren en dagen, toch nog opgeruimd en blijmoedig te zijn en meer aan ons te denken dan aan U zelf.

Deze dank willen wij betuigen met aan uwe goede Moeder en geachte familieleden, onze gebeden en offers te beloven tot lafenis van uw ziel.

Uw offer zal niet vruchteloos zijn voor uwe jongens en in stilte schreien wij:

“Goede Pastoor tot weerziens bij de Heer”  

September 1961

Kloosterzusters en kabouters.

Een jaarlijkse activiteit van een jeugdbeweging is het organiseren van een toneelavond.  Dit vraagt natuurlijk heel wat voorbereiding en iedere afdeling draagt zijn steentje bij.

De jongknapen brengen een kabouter dans en zingen het liedje “ ‘s Nachts als de grote mensen slapen rompidiepompon rompompoen, komen de kleine dwergen kijken of er wat is te doen.” Ze gaan allerlei klusjes opknappen bij de mensen.  De kledij voor onze dwergen wordt gemaakt door de zusters van Leberg: muts, vest en broek in gekleurd rekbaar papier, enig mooi.

De knapen hebben een toneelstuk bedacht: “ In de klas.” Hier komt de inspecteur op bezoek.  Hij stelt allerlei vragen aan de kinderen die een verkeerd antwoord geven.

De repetities beginnen de eerste zondag van oktober.

Oktober 1961

De piratendans.

Als tweede bijdrage voor het toneel dansen de knapen “De piratendans“ op de muziek van “Wheels“ een muziekhit van toen.  Ze dansen per koppel met aangepaste kledij.

Jongens: Henri Ceuleneer, Erick Brion, Luc de Brabanter, Freddy Segers, Albert Geeroms, William Van Belle, André Leemans.  Ze dragen een rode zakdoek om de hals, wit hemd, rood vestje, blauwe broek, grijze kousen en schoenen.

Meisjes: Roger Van Belle, Albert Van Belle, Henri Borloo, Frans Heymans, Jean Renders, Pierre Van Droogenbroeck, Ferdy De Bisschop.  Ze dragen een rode zakdoek om de hals, witte bloes, blauwe broek, witte kousen en sloefen.  Het podium wordt opgekuist, de stoofbuis wordt afgebroken en de decors worden van de zolder gehaald door Louis Guldemont.

November 1961

Toneelavond.

Zondag 19 november.  De opkomst van ouders, kinderen en sympathisanten is enorm, de parochiezaal zit vol.

Welkomsrede door leider Jean Ots, gevolgd door openingsformatie met tromgeroffel.  Daarna zangstonde met de kreet ..allo ..allo ..Chiro! De knapen brengen hun piratendans en de jongknapen zijn als echte dwergen met de kaboutersdans.  Het optreden van het duo “ de twee Jackies “ Jean Ots en Jean Renders is een schot in de roos.  Ze zingen “vrienden voor ’t leven “ van Bob Davidse.

In de klas komt de inspecteur op bezoek.  Hij stelt allerlei vragen aan de kinderen die een verkeerd antwoord geven.  Dit veroorzaakt hilariteit bij de toeschouwers en wanhoop bij meester Gaveri Cornelis.  

Daarna begint het echte werk met “ De bende van vier” prachtig opgevoerd door de kerels.  

De toneelavond eindigt om kwart voor elf, alles liep zoals voorzien, iedereen was tevreden.  De toekomst van Kattem is met deze jeugd verzekerd.

December 1961

De marathon.

Op zondag 5 november komt leider Gilbert Notaert voor de eerste maal naar Kattem.  De Chirogroep is zo gegroeid dat versterking welkom is.  Als boeiend verteller is hij graag gezien bij knapen en jongknapen.

Drie kerels en hun leider lopen de marathon.  Van Kattem tot aan de brug van de Dender in Okegem en terug.  Ze lopen per twee, de terugweg mag niet dezelfde zijn als de heenweg.  De tijd van Frans en Maurice  52 min, Leon en Gaveri  61 min.

Daarna wordt mini smeedwerk aangeleerd.  Leon Brion is speciaal geïnteresseerd.   Gegalvaniseerde ijzerdraad wordt geknipt en geplooid tot figuurtjes, de stukken aan elkaar gelast en zwart geverfd.  

Zondag 10 december is er Sinterklaasfeest.  Maandag 25 december Kerstfeest met 29 leden en 5 leiders.  Er zijn krentenkoeken, gebak en koffie.  De tombola is een succes.  Op het einde van de vergadering zingen ze een lied rond de kribbe.

Januari 1962

Dag dagboek.

Zondag 28 Januari.  Dit is de laatste namiddag opgetekend in het dagboek.  Er zijn 41 jongens aanwezig, een jaar geleden 11.

Een mooier geschenk kan leider Maurice niet dromen bij zijn vertrek naar het leger.  Leider Gilbert neemt nu zijn taak over en blijft in Kattem tot in december. Er zijn ook 15 nieuwe uniformen.

Het dagboek wordt opgeborgen in de kast.  Dag dagboek tot……..2019

Het jaar 1961 was prachtig voor de Chiro in Kattem, dit was mede te danken aan de proost Marcel-Jacobus Ginis en alle Chiroleden:

Borloo Henri;  Braeckmans Willy;  Brion Eric;  Brion Guido;  Brion Leon;  Ceuleneer  Henri; Christiaens Etienne;  Christiaens Pol;  Clottemans Petrus;  Cornelis Gaveri;  De Bisschop Ferdy; De Brabanter Luc;  De Mesmaecker Marc;  De Weghe Petrus;  Dhoe Danny;  Geeroms Albert; Geeroms Ronny;  Ghysels Frans;  Guldemont Louis;  Hersdele Pierre;  Heymans Frans;  Lanckmans Freddy; Leemans André;  Leemans Jef;  Leemans Luc;  Leemans Marcel;  Notaert Gilbert;  Notaert Maurice; Ots Jean;  Renders Jean;  Renders Lucien;  Segers Freddy;  Segers Jef;  Van Belle Albert;  Van Belle Roger;  Van Belle William;  Van Cutsem Gustaaf;  Van Droogenbroeck Paul;  Van Droogenbroeck Pierre.

P S.  Deze lijst is waarschijnlijk onvolledig.